Tag: kunst

Een leven vol Rijtuigen – Nationaal Rijtuigmuseum Nienoord Leek

Nationaal Rijtuigmuseum op Nienoord, Leek, bestaat zestig jaar. Daarom is er een jubileumtentoonstelling met allerlei extra activiteiten. Zoals kunst maar ook een nieuwe opstelling van rijtuigen met een bijzonder verhaal.

Vrienden van ons die we lang niet hadden gezien waren het weekend over en samen hebben we Nienoord bezocht. Wat de expositie extra interessant maakte was dat we ook in het depot (onder begeleiding van een gids) mochten rondkijken en zo ook een inkijkje kregen in het restauratieverhaal van veel koetsen. Wij waren de enigen die zich hadden aangemeld voor deze blik in het depot op het moment van de tour (een eerdere tour waren er anderen) dus kregen we met z’n vieren een rustige rondgang langs de koetsen in het depot en op de bovenverdieping van het landhuis Nienoord. Bijzonder interessant!

Ik ben in mijn leven al heel wat keren op Nienoord geweest, maar het depot had ik nog nooit gezien. En de expositie bevatte zoals gezegd bijzondere stukken. Zoals de bovenstaande wagen van een circusartiest. En niet zomaar een circusartiest; dit is de wagen van een “Lilliputter”. Eigenlijk een (lelijke) bijnaam voor iemand die achondroplasie (dwerggroei) heeft.

Vaak moesten ze maar zien hoe ze aan de kost kwamen en meestal leidde dat er toe dat ze in het circus terecht kwamen. Het karretje leek wel een speelgoed-rijtuigje!

Ook in het depot bijzondere rijtuigen, zoals de sjees van wijlen Koningin Wilhemina, de rijtuigen van Keizer  Wilhem II, die op Huis Doorn woonde, en nog een aantal andere rijtuigen van onder andere het Koninklijk Huis.

Natuurlijk bezochten we ook de schelpengrot – altijd leuk al was het maar vanwege de mythe er over die nog altijd in stand wordt gehouden. Maar ook deden we even de knechtenkamer aan, boven de paardestal. Nooit geweten dat die er zat en het geeft een goede indruk hoe de knechten moesten leven. Minimalistisch, zouden we tegenwoordig zeggen..

Ondanks het regenachtige weer dus zeer geslaagd. De expositie is nog deze maand (Oktober). Na ons bezoek aan Nienoord overigens nog een (hele late) lunch genoment bij Op de Dam, een echte aanrader!

Meer informatie: website Museum Nienoord

 

Borg Verhildersum, Arbeidershuisje en Museumboerderij in Leens (Groningen)

Borg Verhildersum in Leens is een “steenhuis” in het Groninger Hogeland met een rijke historie. De eerste bouwwerken dateren van de 13e eeuw. De Groninger Borgen zijn eigenlijk wat men in de rest van het land vaak kastelen noemt. Sommige zijn ook echt (als) kastelen, bijvoorbeeld de Fraeylemaborg. Borg Verhildersum zou je een “klein kasteeltje” kunnen noemen.

In het kader van de Dag van het Kasteel was de borg open op 2e pinksterdag en dus een mooie gelegenheid voor de echtgenote en mij om daar op bezoek te gaan. Ik was er voor ’t laatst geweest in mijn kindertijd, toen ik een jaar of 10 à 11 was.

Er is op deze prachtige borg meer te zien dan ik hier kan of ga vertellen. Heb je ‘m nog nooit bekeken, dan zeker doen. Ben je er misschien jaren geleden geweest (zoals ik): er is veel, ten goede, veranderd en uitgebreid. Dus zeker nóg een keer een bezoekje waard.

Voor de verandering niet op de fiets. We gingen met de auto. De parkeerplaats stond behoorlijk vol, maar we konden nog net een plekje vinden. Dan ben je weer blij dat je een “stadsauto” hebt!

DE BORG EN TUIN

In de borg vind je een inrichting zoals die in de 19e eeuw gebruikelijk was in deze kringen. Mooie woonkamer, boudoir, keuken uit die tijd.

Het mocht wel wat kosten in die tijd! Maar, en dat beredeneerden mijn vrouw en ik tijdens het rondwandelen, aan de andere kant waren het mensen met hoge functies. Dus: een behoorlijk goed inkomen. De borg zelf was nagenoeg “zelfvoorzienend”. Dus énerzijds een aardige inkomstenstroom, anderzijds weinig kosten voor levensonderhoud. Het pand en personeel daargelaten natuurlijk.

Op de bovenverdieping was een wasinrichting zoals die in die tijd werd gebruikt. Er was ook een raampje dat open kon,.. zo’n kans(je) laat ik niet liggen natuurlijk. Met als resultaat bijgaande foto van (een deel) van de tuin.

In de tuinen diverse beelden van vrouwelijk schoon. Wikipedia weet er het volgende over te melden: “Beeldhouwer, tekenaar en tuinarchitect Eddy Roos leverde tien bronzen vrouwenbeelden in de stijl van de figuratieve abstractie van ‘De Groep’, die de tuin opsieren.

Naast een paar meerkoeten (met kuikens) en veel andere vogels was er ook een stel reigers druk bezig bij de gracht. Volgens mij hadden ze vandaag niet zoveel succes maar ze deden goed hun best en trokken zich niet ál te veel aan van de bezoekers op de Borg. Voor mij een mooie gelegenheid eindelijk eens een mooie shot van een reiger te maken.

HET ARBEIDERSHUISJE

Het arbeidershuisje deed in alles denken aan mijn grootouders en die van mijn vrouw. Want niet alleen stonden er spullen die we nog kenden “van Opa en Oma”, maar zelfs de geur in het huisje was identiek! Hoe dat kan, géén idee.. Maar ik waande me gelijk 40 jaar terug in de tijd. De loper in de hal, de emaille pannen, de weckpotten. Het was er allemaal.

Dit huisje is ingericht zoals men in de rond 1920 leefde. En veel van deze spullen waren bij ouderen nog steeds in gebruik in de jaren ’70 en ’80 van de vorige eeuw.

Het was een armoedig bestaan. Indertijd is het huisje voor 400 gulden gebouwd. Dat was toen een flink bedrag. Voor hoeveel men de grond kocht heb ik niet gelezen. Een jaarloon van een gemiddelde arbeider in die tijd (1880) was rond de 800 gulden. Wat een dagloner, het beroep van de eerste eigenaar, bij een boer verdiende kon ik niet achterhalen.

Wel zie je hierdoor overigens hoeveel ons geld minder waard is geworden (inflatie). Zijn de stichtingskosten voor een woning indertijd ongeveer een half jaarsalaris, tegenwoordig betaal je voor een gemiddelde woning in Nederland tussen de 237.000 en 300.000 euro. Dat is dus zeven jaarsalarissen (uitgaande van modaal inkomen)! Dat betekent dat een woning tegenwoordig 14x zoveel kost als in die tijd. Of, anders gezegd, dat ons huidige geld nog maar 1/14e van de waarde heeft van toen… — maar dat terzijde.

BOERDERIJMUSEUM

Naast de Borg en het arbeidershuisje is er ook een prachtige boerderij aan het landgoed toegevoegd. De boerderij is nu een museum waar je allerlei informatie vindt over hoe boeren vroeger te werk gingen, machines, de veranderingen in het begin van 1900 etc. en daarnaast ook kleding en verhalen over ‘het dagelijkse leven’.

Een mooi opgezette en informatieve tentoonstelling die zeker (ook) de moeite waard is. Al was het alleen al vanwege de prachtige boerderij.

De melkmachine deed bij de boeren zijn intreden, en op het land gebruikten ze “de weidewagen”. Ik ken ‘m uiteraard nog uit m’n jeugd en weet zelfs nog één boer hier in onze regio die er één gebruikt. Eén van de vele ontwikkelingen in de veeteelt die het boeren makkelijker maakte om hun werk te doen. En schaalvergroting te realiseren. Dat het nog nauwelijks gebruikt wordt (waarom eigenlijk niet?!) blijkt wel uit het feit dat zelfs het Algemeen Dagblad een artikel heeft gewijd aan één van de laatste boeren in hte Groene Hart die er mee werkt.

KLASSIEKE AUTO’S EN KERKJE

Richting huis trof ik op de parkeerplaats maar liefst twee klassieke auto’s aan en een prachtige Honda cabrio.

Vooral de Austin Healy 100-6 uit 1958 was een echt rijdend museumstuk en in perfecte staat.

Toen we door Niekerk (Gemeente de Marne) reden viel mijn oog tot slot nog op dit prachtige kerkje. Net als de Borg Verhildersum overigens uit de 13e eeuw!

De middeleeuwse kerk van Niekerk is gebouwd in de 13e eeuw, maar daar valt aan de buitenzijde weinig van te zien. Door een aangebrachte pleisterlaag zijn de middeleeuwse noord- en oostmuur aan het zicht onttrokken. De west- en de zuidmuur zijn bij een grootscheepse hersteloperatie in 1629 opnieuw opgetrokken met gebruikmaking van oude kloostermoppen. Ook deze muren zijn later bepleisterd. In de oostelijke muur zijn de oorspronkelijke siernissen, ondanks de pleisterlaag, duidelijk zichtbaar (zie afbeelding). De herstelwerkzaamheden in 1629 vonden plaats onder verantwoordelijkheid van de borgheer van Asinga en Panser, Evert Lewe, collator van de kerk. – Wikipedia.

FOTO’S

Klik op de foto’s voor vergroting

Vogelbroedgebied Marum, Kerk Niebert en Kunst in Wording

Prachtig zonlicht vandaag maar helaas de ‘goede’ camera niet bij mij. Niet getreurd, met een smartphone kan je tegenwoordig ook veel. Niet alles, dat is duidelijk. Toch even een paar ‘stops’ gemaakt onderweg naar huis.

Kunst in Wording

De eerste stop was een stukje “Kunst in Wording”. Een bekisting voor een nog te maken kunstwerk, zo te zien. Ben benieuwd wat het eindresultaat wordt en waar het komt te staan. Vast niet op de plaats waar het nu staat (rotonde bij de Lawei, Drachten). Even snel pas op de plaats en een snapshotje gemaakt.

Kunst in Wording, Drachten

Ik vermoed dat in de open gaten beton of een of ander kunststof zal worden gegoten. Ik laat mij verrassen en ga ’t niet uitzoeken.

Vogelbroedgebied

Eén van de stops was een ‘oriëntatie-stop’. Al een tijd had ik vanaf de A7 iets gezien wat mijn aandacht trok en omdat ik mij afvroeg hoe je er kwam even goed opgelet wat ik op de navigatie zag qua (b)wegen. Gevonden, even wat stops langs het gebied gemaakt. Binnenkort maar eens met de Sony Cybershot en statief er langs!

Maar zo vond ik het ook al een mooi plaatje overigens!

Kerkje Niebert

Meer een toevalstreffer. Bij de afrit Boerakker (A7) ligt Niebert ook om de hoek. Ik zag de molen daar al een tijdje staan en dacht “ik rij er even heen”. Maar het kerk zag er veel mooier uit.. De molen stond niet mooi in het licht. Die komt later nog wel een keer aan de beurt.

In de late middeleeuwen werd een houten kerkje gebouwd in Niebert, dat in 1385 op last van de Cisterciënzer abt van het klooster van Aduard werd vervangen door de huidige kerk van Niebert. De op het oosten georiënteerde kerk staat op een verhoogd kerkhof. Een toren heeft de kerk nooit gehad. Net als de kerk van Nuis staat deze kerk in de noordelijke ontwikkelingskern, terwijl de pastorie en alle boerderijen langs ’t Pad staan; de zuidelijke ontwikkelingskern. Na de reformatie aan het eind van de zestiende eeuw werd de kerk Nederlands Hervormd. (Wikipedia)